Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Αρχαία Ελλάδα. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

11:05:00 π.μ.


Ο περίφημος γεωδαιτικός τριγωνισμός της αρχαίας Ελλάδας είναι άλλο ένα θαυμαστό μυστήριο των προγόνων μας, καθώς η χωροθεσία των ναών και των ιερών τους σχηματίζει νοητούς γεωμετρικούς σχηματισμούς που αψηφούν λογικές ερμηνείες και καλοβαλμένα πλαίσια εγγραφής.

Το γιατί έχτιζαν οι αρχαίοι Έλληνες τους χώρους λατρείας τους κατά τρόπο που να δημιουργούν στον χάρτη ισόπλευρα και ισοσκελή τρίγωνα ή να επαληθεύουν περίπλοκες μαθηματικές σχέσεις παραμένει το μεγάλο ζητούμενο, με τα ερωτήματα που ανακύπτουν να είναι πολλά και ποικίλα: τι εξυπηρετούσε η ιερή αυτή χωροθεσία αλλά και πώς υπολόγιζαν τις τεράστιες αποστάσεις (πόσο μάλλον όταν παρεμβαλλόταν ανάμεσά τους η θάλασσα);

Και βέβαια μπορεί δύο ισοσκελή τρίγωνα να έχουν κλέψει όλη τη δόξα, εγείροντας συνωμοσιολογικές θεωρίες για ενεργειακά μαγνητικά πεδία και άλλα πολλά, ο τριγωνισμός φαίνεται πάντως πως ήταν γενικευμένη πρακτική της ελληνικής ζωής.

Το ισοσκελές τρίγωνο που δημιουργούν ο Ναός του Ποσειδώνα στο Σούνιο, ο Ναός της Αφαίας Αθηνάς στην Αίγινα και ο Ναός του Ηφαίστου στο Θησείο της Αθήνας αλλά και το δεύτερο που περνά από τον Ναό του Απόλλωνα στους Δελφούς, τον Παρθενώνα και τον Ναό της Αφαίας στην Αίγινα έχουν τεθεί συχνά στο στόχαστρο της σύγχρονης επιστήμης, καθώς ο θείος κανόνας που φαίνεται να υπάρχει στην αναπάντεχη αυτή συμμετρία συνεχίζει να πονοκεφαλιάζει τους ερευνητές.

Τόσο ο Αριστοτέλης όσο και ο Στράβωνας παραδέχονται ότι η ίδρυση των ιερών δεν γινόταν συμπτωματικά αλλά ακολουθούσε έναν εσωτερικό κανονισμό με τη δική του απόκρυφη μεθοδολογία, αν και αμφότεροι εμφανίζονται διστακτικοί να αποκαλύψουν τις λεπτομέρειες της θείας αυτής αναλογίας.

Ήταν κοινή σε όλους γνώση και δεν χρειαζόταν περισσότερη ανάλυση ή μήπως επρόκειτο για απόκρυφες ιερατικές διδασκαλίες που μόνο οι μυημένοι έπρεπε να κατέχουν; Η αρμονική σχέση των ναών, μαντείων, τύμβων και ιερών φτάνει σε μας σήμερα μόνο ως εικόνα, μια εικόνα κολοσσιαίας σύλληψης φυσικά που προκαλεί ρίγη συγκίνησης, αν και το καλά κρυμμένο μυστικό αρνείται πεισματικά να αποκαλύψει τα ίχνη του.

Λένε συχνά ότι τη σοφία των αρχαίων Ελλήνων πολλοί λαοί ζήλεψαν και μιμήθηκαν (όπως οι Ρωμαίοι), την αποκρυφιστική διασύνδεση των χώρων λατρείας τους φαίνεται ωστόσο να μην την έμαθε κανείς. Το πράγμα είναι σαφώς αδιανόητο τόσο στη σύλληψη όσο και τη μαθηματική του ακρίβεια, μιας και ο τέλειος υπολογισμός των θέσεων πόλεων και ναών μόνο με τη βοήθεια των σύγχρονων ανθρώπινων δορυφόρων και της GPS τεχνολογίας γίνεται σχετικά εύκολος.

Ποιος ανθρώπινος νους θα μπορούσε να κάνει τέτοιες θείες μετρήσεις και ποιο ανθρώπινο χέρι θα μπορούσε να τις βάλει επί χάρτου, υπακούοντας ευλαβικά στον καθολικό και προαιώνιο όπως φαίνεται νόμο της αρμονίας. Και κυρίως, τι εξυπηρετούσε η ερμητική αυτή γεωμετρία που μπορεί κάλλιστα να λογιστεί ως ένα από τα πλέον εκπληκτικά -αν και σχετικά άγνωστα- επιτεύγματα των αρχαίων προγόνων μας;

Ελληνικός μυστικισμός και μαθηματική σκέψη


Οι αριθμοί ήταν για τους αρχαίους Έλληνες (και ειδικά τους Πυθαγόρειους) μεταφυσικές οντότητες με θεία χάρη, φορείς αλήθειας δηλαδή που μπορούσαν να καθορίσουν την θνητή μοίρα των ανθρώπων. Από τους μυστικιστικούς αυτούς πειραματισμούς με τους αριθμούς προέκυψε εξάλλου η γεωμετρία, το θείο σχέδιο του κόσμου, η οποία μετατράπηκε σε κινητήριο μοχλό των ελληνικών μαθηματικών.

Αριθμοί, γεωμετρία και η πανταχού παρούσα αστρονομία επιστρατεύτηκαν λοιπόν για να φέρουν τη συζήτηση στην οντολογία και να αποκαλύψουν την ίδια τη Δημιουργία, καθώς το θείο σχέδιο ήταν συμμετρικό και αρμονικό, ένας κύκλος ίσως ή ένα τρίγωνο.



Δεν αποκλείεται λοιπόν το σημείο επαφής των επιστημών αυτών να αποτυπώθηκε πάνω στη γη των αρχαίων Ελλήνων τόσο συμβολικά όσο και υλικά, μετατρέποντας τον ελληνικό χάρτη σε πρότυπο (ή αντανάκλαση) του ουρανού και των δικών του άβατων μυστικών.

Βωμοί, ιερά, μαντεία, ναοί, ακόμα και πόλεις ολάκερες φαίνεται να υπακούουν στον εσωτερικό αυτό κανονισμό των τέλειων γεωμετρικών σχέσεων ή των μαθηματικών τύπων, απηχώντας λες την ουράνια αρμονία των σφαιρών και τους νόμους του σύμπαντος…
Πώς ανακαλύφθηκαν όλα



Παρά το γεγονός ότι σε αρχαία κείμενα συναντούμε διάσπαρτες αναφορές για τον γεωμετρικό τριγωνισμό και η ύπαρξη των αρμονικών αυτών σχέσεων δεν ήταν κατά κανέναν τρόπο μυστική, το πράγμα φαίνεται ότι πέρασε στα ψιλά της αρχαιοελληνικής εποποιίας, καθώς ο πλανήτης είχε άλλα και εξίσου σπουδαία επιτεύγματα για να μαγεύεται διαχρονικά από τους προγόνους μας.

Η αρμονία και το κάλλος της νοητής διασύνδεσης των αρχαιοελληνικών ιερών μπήκε στο στόχαστρο του γάλλου ερευνητή Ζαν Ρισσέν το 1967, κάνοντας ρητή αναφορά στον «Αρχαίο Γεωμετρικό Τριγωνισμό» και προσπαθώντας να διακριβώσει στην πράξη αν πράγματι οι αρχαίοι αρέσκονταν σε μαθηματικά παιχνίδια πάνω στον χάρτη. Το γάντι της πρόκλησης σήκωσε αργότερα ο Θεοφάνης Μανιάς («Άγνωστα Μεγαλουργήματα των Αρχαίων Ελλήνων») και λίγο μετά ο Α. Αλεξίου, οι οποίοι από τις αρχές της δεκαετίας του 1970 άρχισαν να μελετούν την εσωτερική μαθηματική και αστρονομική αρμονία των αρχαιοελληνικών μνημείων.

Η απόδειξη θα ερχόταν βέβαια μόνο όταν θα γενικευόταν η χρήση του GPS και του γεωγραφικού στίγματος, που απλοποίησε τους υπολογισμούς που γίνονταν πρωτύτερα με κανόνα και διαβήτη πάνω στον ελλαδικό χάρτη. Οι εκατοντάδες επιτόπιες θεσιακές μετρήσεις σε ναούς και ιερά της Ελλάδας του καθηγητή Κοσμά Μαρκάτου αποκάλυψαν ότι το ισοσκελές τρίγωνο ήταν πιθανότατα η μονάδα του γεωδαιτικού τριγωνισμού, αν και έχουν χρησιμοποιηθεί κι άλλα πρότυπα, όπως η αρχή των ίσων αποστάσεων μεταξύ των αρχαιολογικών χώρων, το ορθογώνιο, το ισόπλευρο και το χρυσό τρίγωνο, ο κύκλος, ο ευθυγραμμισμός κ.ά.



Ο Μαρκάτος επιβεβαίωσε ορισμένες συμμετρίες που καταδεικνύουν την ύπαρξη τριγωνισμού στον αρχαίο ελληνικό χώρο. Η ετυμηγορία του GPS έδειξε ότι ο ισοσκελισμός των πλευρών των νοητών τριγώνων ήταν σχεδόν τέλειος, καθώς οι αποκλίσεις κυμαίνονται από μερικά εκατοστά ως και μερικές δεκάδες μέτρα! Η ύπαρξη των τόσων γεωμετρικών συσχετίσεων απορρίπτει αβίαστα κάθε επιφύλαξη για τυχαιότητα τέτοιων νοητικών σχημάτων, καθώς το φαινόμενο είναι τόσο κοινό και αρμονικό που δεν μπορεί να είναι εκεί συμπτωματικά. Το λένε εξάλλου και οι ίδιοι οι αρχαίοι, όπως ο Ήρων ο Αλεξανδρεύς, που δεν αφήνει περιθώριο παρερμηνείας όταν διατείνεται πως «Η γεωδαισία ποιείται τας διαιρέσεις ου μόνον εις ισότητας αλλά και κατά λόγους και αναλογίας».

Αλλά και ο Αριστοτέλης μάς κλείνει το μάτι όταν μας λέει στα «Πολιτικά» του (VII, 1331a) πως «Οι καθιερωμένοι οίκοι για τη λατρεία των θεών πρέπει να βρίσκονται όχι μόνο στην κατάλληλη θέση αλλά και στην ίδια, εκτός από εκείνους τη θέση των οποίων ορίζει ξεχωριστά ο Νόμος ή κάποιο μαντείο υπό την αιγίδα του μαντείου των Δελφών». Ο Ίππαρχος συναινεί στον ισχυρισμό όταν αναφέρει ότι χρησιμοποιούσε γεωδαιτικές μεθόδους προσδιορισμού οποιουδήποτε σημείου πάνω στη Γη.



Ο Στράβων πάλι λέει: «Όσοι ασχολούνται με τις θέσεις των διάφορων τόπων λαμβάνουν υπόψη τα δεδομένα των αστρονόμων και των γεωμετρών σχετικά με τα σχήματα, τα μεγέθη και τις αποστάσεις», ενώ ο Παυσανίας μάς παρέδωσε ότι: «Ο δήμος του Μαραθώνα απέχει ίση απόσταση από την Αθήνα με την απόσταση της Καρύστου, που βρίσκεται στην Εύβοια, από την Αθήνα» («Αττικά» 32:3), αναφορές που δεν αφήνουν σκοτεινά σημεία για το κατά πόσο οι γεωμετρικοί συσχετισμοί ήταν επιμελώς προσχεδιασμένοι και ολότελα ηθελημένοι.

Όσο για τους ίδιους τους συσχετισμούς, ως μονάδα μέτρησης χρησιμοποιείται φυσικά το στάδιο (184,454 μέτρα), ο αριθμός π (3,14), ο αριθμός της χρυσής τομής φ (1,618), αλλά και διάφορες γνωστές στους αρχαίους γεωμετρικές αναλογίες τύπου 1:1, 3:2, 4:3, 9:8, 256:243, 8:3, 4:1, 9:2 κ.λπ.
Τα δύο περίφημα ισοσκελή τρίγωνα



Η γνωστότερη και πιο μελετημένη περίπτωση γεωδαιτικού τριγωνισμού είναι το ισοσκελές τρίγωνο που σχηματίζουν ο Ναός του Ηφαίστου στην Αθήνα, ο Ναός του Ποσειδώνα στο Σούνιο και ο Ναός της Αφαίας Αθηνάς στην Αίγινα, με απόσταση 242 στάδια (και κεφαλή του τριγώνου το Σούνιο). Την ίδια ώρα, 23 ακόμα ζεύγη αρχαίων πόλεων στην ευρύτερη περιοχή Αττικής και Βοιωτίας απέχουν μεταξύ τους κατά… 242 στάδια!

Η έρευνα του καθηγητή Μαρκάτου έδειξε ότι, πρώτον, «το τρίγωνο Σούνιον-Αθήναι (Θησείον – Ναός Ηφαίστου)-Αίγινα είναι ισοσκελές με τις αποστάσεις Σούνιο-Αθήνα (Θησείον) και Σούνιο-Αίγινα σχεδόν ίσες» και, δεύτερον, «το τρίγωνο Δελφοί (Ομφαλός)-Αθήναι (Παρθενών)-Αίγινα (Ν. Αφαίας) είναι πρακτικώς ισοσκελές».

Το GPS απέδειξε λοιπόν με τη βοήθεια της σύγχρονης δορυφορικής τεχνολογίας αυτό που οι αρχαίοι πρόγονοί μας φαίνεται να ήξεραν σχεδόν διαισθητικά: πώς να χτίζουν αρμονικά τις πόλεις και τα ιερά τους!



Το ισοσκελές τρίγωνο με κορυφή τον Ναό του Ποσειδώνα στο Σούνιο (γ.π. 37,6502 και γ.μ. 24,0245) και πλευρές τον Ναό της Αφαίας στην Αίγινα (γ.π. 37,7544 και γ.μ. 23,5329) και τον Ναό του Ηφαίστου στο Θησείο (γ.π. 37,9755 και γ.μ. 23,7216) έχει πλευρές μήκους 44,82 χιλιομέτρων (από τον Ναό του Ποσειδώνα στο Σούνιο ως τον Ναός της Αφαίας Αθηνάς στην Αίγινα) και 44,96 χιλιομέτρων (από τον Ναό του Ποσειδώνα στο Σούνιο ως τον Ναό του Ηφαίστου στο Θησείο).

Όσο για το δεύτερο και εξίσου περιβόητο ισοσκελές τρίγωνο, έχει κορυφή τον Ναό του Απόλλωνα στους Δελφούς (γ.π. 38,4823 και γ.μ. 22,5012) και πλευρές τον Ναό της Αφαίας στην Αίγινα (γ.π. 37,7543 και γ.μ. 23,5332) και τον Παρθενώνα (γ.π. 37,9715 και γ.μ. 23,7266). Για την απόκλιση του μήκους των δύο πλευρών, το GPS μας λέει πως το ισοσκελές τρίγωνο έχει πλευρές μήκους 121,39 χιλιομέτρων (από τον Ναό του Απόλλωνα στους Δελφούς ως τον Ναό της Αφαίας στην Αίγινα) και 121,31 χιλιομέτρων (από τον Ναό του Απόλλωνα στους Δελφούς ως τον Παρθενώνα)! Μερικές δεκάδες μέτρα απόκλιση σε αποστάσεις δεκάδων χιλιομέτρων τις λες και αμελητέες.



Παρά το γεγονός ότι ο διπλός αυτός γεωδαιτικός τριγωνισμός έχει μαγνητίσει όλα τα βλέμματα, δεν είναι παρά σταγόνα στον ωκεανό των αρχαιοελληνικών γεωμετρικών εικόνων, οι οποίες εκτείνονται πάνω από τον χάρτη της Ελλάδας και όχι μόνο, καθώς συμπεριλαμβάνουν και τα ιερά των ελληνικών κτήσεων αλλά και των πόλεων-κρατών της ελληνικής σφαίρας επιρροής.

Από την Ακρόπολη των Αθηνών, τις Αιγές, την αρχαία Ολυμπία, τους Λέοντες της ιερής Δήλου, τον Ναό του Απόλλωνα στους Δελφούς και την αρχαία Θήβα μέχρι το Δίον, τον Ναό του Απόλλωνα στην Κόρινθο, τον Ναό του Ποσειδώνα στα Ίσθμια, τον Ναό του Ποσειδώνα στο Σούνιο, τον Λέοντα της Χαιρώνειας και τον Ναό της Αρτέμιδος στην Έφεσο, η ελληνική τοπογραφία δονείται από πλούσιες γεωμετρικές σχέσεις για τις οποίες αγνοούμε ωστόσο ακόμα και το παραμικρό.



Ήταν μια προσπάθεια αναπαράστασης πάνω στη γη των περίλαμπρων αστερισμών του ουρανού; Ήθελαν αντιθέτως να απεικονίσουν στον ελλαδικό χάρτη όλο τον ζωδιακό κύκλο, κάνοντας το Κοινό των Ελλήνων την τέλεια αντανάκλαση της προαιώνιας ουράνιας αρμονίας πάνω στη γη; Ή μήπως έκαναν χρήση των γεωενεργειακών ρευστών, των φυσικών ενεργειακών ρευμάτων της γήινης επιφάνειας δηλαδή, κατευθύνοντας την ενέργεια στις πόλεις και τα ιερά τους;

Η έρευνα πρέπει να συνεχιστεί για να αποκαλυφθεί η ζηλευτή γνώση που φαίνεται να κατείχαν οι πρόγονοί μας και διαφεύγει ακόμα και της σύγχρονης επιστήμης, η οποία εμφανίζεται απρόθυμη να ασχοληθεί με ένα από τα πλέον κολοσσιαία χαρακτηριστικά του αρχαιοελληνικού κόσμου. Πέρα από τα φυσικά και μεταφυσικά «γιατί», είναι αυτό το ακανθώδες «πώς» που οφείλει να εντυπωσιάσει επιτέλους τη μοντέρνα σκέψη: πώς κατάφεραν δηλαδή οι αρχαίοι Έλληνες τον τιτάνιο άθλο της γεωμετρικής διασύνδεσης των ιερών τους τόπων;

Μια πειστική απάντηση εδώ θα φωτίσει σαφώς διαφορετικά όλα όσα ξέρουμε για την επιστημοσύνη αλλά και τη μυστικιστική γνώση ενός από τους λαμπρότερους πολιτισμούς που εμφανίστηκαν ποτέ στον πλανήτη Γη…

Πηγή: newsbeast.gr

Μείνετε ενημερωμένοι μόνο με ένα Like στη σελίδα μας στο Facebook.

8:09:00 π.μ.

«Γυάλινες χειροβομβίδες των μεσαιωνικών χρόνων από το Κάστρο της Μυτιλήνης» αποτελούν το πρώτο αρχαιολογικό έκθεμα σειράς εκδηλώσεων στο Αρχαιολογικό Μουσείο Μυτιλήνης. Το συγκεκριμένο σύνολο ευρημάτων, αποτελεί ιδιαίτερο έκθεμα, αρκετά σπάνιο στον ελλαδικό, αλλά και στον ευρύτερο μεσογειακό χώρο και βρέθηκε στο μεσαιωνικό Κάστρο της Μυτιλήνης.

Η εκδήλωση θα γίνει την Κυριακή, ώρα 7.30, στο Νέο κτήριο του Μουσείου ως πρώτη της σειράς «Μοναδικά εκθέματα στο Αρχαιολογικό Μουσείο Μυτιλήνης που οργάνωσε η Εφορεία Αρχαιοτήτων Λέσβου.

Μια επιλεγμένη θεματική ενότητα θα παραμένει στο ισόγειο του Μουσείου για τρεις μήνες.

Στόχος η προβολή για πρώτη φορά αντικειμένων μοναδικής και ιδιαίτερης καλλιτεχνικής αξίας που η αρχαιολογική σκαπάνη έφερε στο φως κατά την υλοποίηση σωστικών ανασκαφών ή μεγάλων δημόσιων ή ιδιωτικών έργων ή έργων χρηματοδοτούμενων από την Ευρωπαϊκή Ένωση.

«Η αρχαία Ελληνική τεχνολογία: τέχνη και τεχνικές σε γυαλί, μέταλλο πηλό και λίθο» είναι η θεματική ενότητα του έτους 2016 «για να ταξιδέψουμε στο χρόνο μαθαίνοντας τεχνικές κατασκευής από συνθετικά ή πρωτογενή υλικά τα οποία στα χέρια επιδέξιων κατασκευαστών μετατράπηκαν με τη δύναμη της μαστοριάς και το μεράκι τους σε τέχνεργα υψηλής αισθητικής και καλλιτεχνικής αξίας» λέει στο «Εθνος» ο προϊστάμενος της Εφορείας Αρχαιοτήτων Λέσβου Παύλος Τριανταφυλλίδης.

«To Kάστρο της ομώνυμης πρωτεύουσας της ακριτικής νήσου Λέσβου βρίσκεται στο βορειοανατολικό τμήμα της σύγχρονης πόλης, σε χερσόνησο που στην αρχαιότητα χωριζόταν από την απέναντι στεριά με στενό πορθμό, τον Εύριπο» συνεχίζει. «Θέση από την φύση της οχυρή, το κάστρο της Μυτιλήνης αποτέλεσε καταφύγιο του πληθυσμού ήδη από τον 6ο μεταχριστιανικό αιώνα. κατά τον Μεσαίωνα.Το Κάστρο της Μυτιλήνης. Απετέλεσε καταφύγιο του πληθυσμού ήδη από τον 6ο μεταχριστιανικό αιώνα κατά τον Μεσαίωνα.

Έως και σήμερα είναι χωρισμένο σε τρία μέρη, στο Ανω, στο Μεσαίο και στο Κάτω Κάστρο. Λόγω της γεωγραφικής θέσης του, το Άνω Κάστρο είχε σχεδόν αποκλειστικά στρατιωτική χρήση, στο Μεσαίο κτίστηκαν κοσμικά και θρησκευτικά κτίρια και στο Κάτω Κάστρο φαίνεται πως είχε οικιστική χρήση ήδη από τον 14ο αι.» Ο βασικός του πυρήνας αποκτήθηκε την περίοδο που εγκαθιδρύεται η γενουάτικη παροικία στη Λέσβο και παραχωρείται, το 1355, η διοίκηση του νησιού στον γενουάτικο οίκο των Γατελούζων.

Στο ψηλότερο και ασφαλέστερο σημείο αναπτύσσεται ο Μεγάλος Περίβολος-Ακρόπυργος, διοικητικό κέντρο των Γατελούζων και των Οθωμανών. Εκεί πιθανώς φυλάσσονταν κατά την περίοδο των Γατελούζων και των Οθωμανών η πυρίτιδα, καθώς και το ελαφρό οπλοστάσιο. Εκεί εντοπίσθηκαν οι «πάνω από εκατό σχεδόν ακέραιες γυάλινες φυσητές χειροποίητες χειροβομβίδες από παχύ (πάχους πέντε εκατοστών) ημιδιαφανές βαθυπράσινο ή ερυθρό γυαλί.

Πολλές φορές φέρουν ένθετη χρωματιστή διακόσμηση, πιθανώς αποτέλεσμα της χημικής διεργασίας που πραγματοποιείται με τη χρήση ανακυκλωμένου γυαλιού ή γυαλιού σε αχρηστία στην πρώτη ύλη.» λέει ο κ Τριανταφυλλίδης.«Οι χειροβομβίδες έχουν έντονα σφαιρικό σώμα, χαμηλό, στενό λαιμό και πλατύ περιχείλωμα. Σε ορισμένες σώζεται το φυτίλι για το προσάναμμα και την διαρωγή του χοντρού γυαλιού που, όταν εκτοξευτεί με ισχυρή ώθηση και θρυμματιστεί, αποτελεί θανάσιμο πλήγμα με το ωστικό κύμα υαλοθραυσμάτων που δημιουργείται προς τον αντίπαλο.»

«Δεδομένου ότι ο μεγαλύτερος αριθμός γυάλινων και πήλινων χειροβομβίδων έχει βρεθεί σε οχυρωμένες θέσεις (Ρόδος, Χίος, Χαλκίδα και Μυτιλήνη) επιβεβαιώνεται ότι τα μικρά αυτά αγγεία γεμίζονταν με εμπρηστικό μείγμα από νάφθα, θειάφι ή πετρέλαιο, νίτρο, ρητίνη και άσβεστο ασβέστη και αφού πυροδοτούνταν με τη βοήθεια φυτιλιού ή εμποτισμένου στουπιού, εκτοξεύονταν μέσω βαλλίστρας ή με σφενδόνα κατά του στόχου.»

Η ακέραιη κατάστασή τους υποδηλώνει πως ήταν αχρησιμοποίητες «και πιθανώς αποκρύφθηκαν ή μπαζώθηκαν μετά την παράδοση της Μυτιλήνης τον Σεπτέμβριο του 1462 από τους Γενουάτες στους Οθωμανούς μετά από 16 ημέρες αντίστασης».

Αγγελική Κώττη, ethnos.gr


Μείνετε ενημερωμένοι μόνο με ένα Like στη σελίδα μας στο Facebook.

,

9:40:00 π.μ.

Μολόχα «παύει τας ωδίνας»!

έλεγε ο Ιπποκράτης και οι αρχαίοι… η μολόχα είναι από τα φυτά που αγαπήθηκαν πολύ και χρησιμοποιήθηκαν από τα πολύ μακρινά χρόνια, από το 700 π.χ περίπου χρησιμοποιήθηκε ως τροφή και ως φαρμακευτικό βότανο σαν τροφή χρησιμοποιήθηκαν σχεδόν όλα τα μέρη του βοτάνου τα φύλλα,οι τρυφεροί βλαστοί,αλλά και τις ρίζες

Αυτός που ανέφερε πρώτος την μολόχα τον έβδομο αιώνα π.χ ήταν ο Ησίοδος οι δε Βυζαντινοί σχολιαστές του μας πληροφορούν ότι στα χρόνια εκείνα έφτιαχναν με μολόχα και με πολλά άλλα βότανα έναν θρεπτικότατο πολτό.

Στην αρχαία Ελλάδα καλλιεργούσαν την μολόχα μαζί με άλλα λαχανικά και βότανα στους κήπους τους, έλεγαν ότι σταματούσε την πείνα και τη δίψα, την επαίνεσαν ο Πυθαγόρας και ο Πλάτωνας, οι δε Ρωμαίοι την θεωρούσαν λιχουδιά και την είχαν στα τραπέζια τους.

Ο Κικέρων με τον Οράτιο μας αναφέρουν πολλές από τις ανακουφιστικές της ιδιότητες ο δε Πλίνιος έλεγε ότι αν τρώμε μια χούφτα μολόχα τη μέρα δεν θα μας βρει καμία αρρώστια, ο Καρλομάγνος είχε διατάξει να καλλιεργείται μολόχα σ” όλους τους αυτοκρατορικούς κήπους

Οι Φελάχοι, που τις περισσότερες ημέρες της εβδομάδας ζούσαν με χόρτα, έφτιαχναν ένα νόστιμο φαγητό από τις ρίζες της μολόχας τις οποίες αφού τις έβραζαν μετά τις τηγάνιζαν με κρεμμύδια, υπάρχει ένα πρόσωπο το οποίο έχει συνδεθεί από την αρχαιότητα με την μολόχα το πρόσωπο αυτό είναι ο Κρητικός Επιμενίδης ο άνθρωπος αυτός κινείται μεταξύ μύθου και ιστορίας και λέγεται πως είχε κοιμηθεί για πενήντα χρόνια σε ένα σπήλαιο στην Κρήτη, όταν ξύπνησε βρέθηκε σε έναν καινούργιο κόσμο για να μην διψά και για να μην πεινά λοιπόν έτρωγε μόνον μολόχα και βολβούς και έτσι η μολόχα έγινε το βότανο των μυστικιστών και από τότε χρησιμοποιείται σε διάφορες μυήσεις

Λέγεται ακόμα ότι ήταν ιδιαίτερα αγαπητή στους Πυθαγόρειους και επειδή τα άνθη της είναι στραμμένα πάντα προς τον ουρανό θεωρήθηκε ιερό βότανο, ο Ιάμβλιχος μας αναφέρει ότι ο Πυθαγόρας συνιστούσε να αποφεύγεται η μολόχα επειδή είναι η πρώτη αγγελιοφόρος της «συμπάθειας»των ουρανών προς την Γαία

Ο Ιπποκράτης παρασκεύαζε


α) ένα κατάπλασμα με κρασί και μολόχα για να αντιμετωπίσει τα οιδήματα και τις φλεγμονές

β) τη συνιστούσε σαν αφέψημα εναντίον διαφόρων γυναικολογικών προβλημάτων

γ) παρασκεύαζε με αυτή κολπικά υπόθετα τα οποία χρησιμοποιούσε για να διευκολύνει τους τοκετούς και να μετριάσει τους πόνους, ο Δίφιλος ο Σίφνιος έγραψε ότι βοηθά σε περιπτώσεις ερεθισμού των νεφρών και της κύστης.

Χρησιμοποιείτο ως αποχρεμπτικό και καθαρτικό φάρμακο, από τα άνθη της παρασκευάζονταν αφέψημα εναντίον παθήσεων του πεπτικού και του ουροποιητικού συστήματος.

Η σοφή λαϊκή ιατρική θεωρεί τη μολόχα ως ένα από τα αποτελεσματικότερα φαρμακευτικά βότανα εναντίον της δυσκοιλιότητας,την ιδιότητα αυτή της μολόχας την τονίζει με έμφαση και ο Βυζαντινός συγγραφέας ΣυμεώνΣηθ… Στα «Βυζαντινά Γεωπονικά»είναι το βότανο που θεραπεύει «τα κρυφά πάθη των γυναικών»,τα νοσήματα των νεφρών,τα ηπατικά νοσήματα,τις πληγές, τις φλεγμονές και πολλά-πολλά άλλα.

Το «Περί χυμών, βρωμάτων και πομάτων»,ένα άλλο βυζαντινό κείμενο, αναφέρει τη μολόχα ως εξαιρετικά εύπεπτη και δυναμωτική τροφή πιστευόταν ότι
α) απαλλάσσει το σώμα από τις αρρώστιες

β) θεραπεύει τα πάντα εξαιτίας της ήπιας καθαρτικής δράσης της
Στη Πελοπόννησο ήταν και είναι πολύ γνωστή γιατί φυτρώνει παντού από τα καλλιεργημένα χωράφια μέχρι τα χαλάσματα και από τους κήπους μέχρι του δρόμους και τα πετρώδη εδάφη, με ονομασίες όπως αγριμολόχα μαλάχη αμπελόχα αμολοχάκι μάλβα τη βρίσκουμε πάνω σε παλιούς τοίχους, κοντά σε μονοπάτια σε χέρσες εκτάσεις και πάντα μα πάντα κοντά σε κατοικημένες περιοχές αν τη συναντήσουμε μακριά από κατοικημένες περιοχές αυτό θα σημαίνει ότι κάποτε υπήρχε ένα σπίτι εκεί!!!

Τα πανέμορφα λουλούδια της πλαισίωναν πάντα τα στεφάνια της Πρωτομαγιάς με τους κλώνους της έφτιαχναν και φτιάχνουν δακτυλίδια και βραχιόλια για να υποδεχθούν την όμορφη εποχή της Άνοιξης

Με τα φύλλα της μολόχας σε πολλά σπίτια της υπαίθρου δίπλωναν και διπλώνουν ντολμάδες το δε αφέψημα και το έγχυμα της τα χρησιμοποιούσαν σαν γιατρικό αν πονούσε σε κάποιον ο λαιμός έβραζαν μολόχα, έριχναν μέσα μια κουταλιά μέλι και του έδιναν να πιει και να κάνει γαργάρες οι βλαστοί και τα φύλλα βράζονταν ή μαγειρεύονταν με διάφορους τρόπους τα συνδύαζαν θαυμάσιαμε όσπρια με κρέας με ρύζι τα έκαναν γιαχνί ή ομελέτες ο καρπός της μολόχας είναι μεριστόκαρπος που το λένε «ψωμάκι», επειδή μοιάζει με σπιτίσιο ψωμί

Παλιά τα μικρά παιδιά τον μάζευαν και τον έτρωγαν το έγχυμά της είναι θαυμάσιο, συνήθως σε συνδυασμό με χαμομήλι

Ενα ζεστό ρόφημα με μια κουταλιά θυμαρίσιο μελί
α) φέρνει μια γλυκιά ανακούφιση στον πονεμένο λαιμό

β) ηρεμεί τον βήχα

γ) βοηθάει να αναπνεύσουμε καλύτερα

Η μολόχα ανάλογα σε πια περιοχή φυτρώνει παρουσιάζει αλλαγές στο χρώμα των λουλουδιών της, η μολόχα που φυτρώνει σε γόνιμα χωράφια έχει έντονα ρόδινα άνθη ενώ αν φυτρώνει σε ξερό πετρώδες μέρος τα άνθη του είναι ξέθωρα ροζ ή άσπρα ή βιολετιά αυτή δε που φυτρώνει μέσα στα χωριά σε όχθους και σε χαλάσματα είναι «ο σπιτιάρης» με λουλουδάκια πιο μικρά με ένα ροζ ανοιχτό όμορφο χρώμα.

Σε πολλά χωριά της Γαλλίας έχουν την συνήθεια να προσθέτουν στις πατάτες τους τις τρυφερές κορφές και τα φύλλα της μολόχας γιατί πιστεύουν πως διευκολύνει τη λειτουργία των νεφρών.

Οι δε λεγόμενοι πρακτικοί θεραπευτές σε διάφορες χώρες της Ευρώπης- όπως της Αγγλίας και της Γαλλίας- φτιάχνουν μια γλυκιά κρέμα-πάστα από ρίζες μολόχας που είναι μαλακτική και θεραπευτική για τον πονεμένο λαιμό το βήχα και τη βραχνάδα

Λοιπόν η μολόχα χρησιμοποιείτο από αρχαιοτάτων χρόνων στην φαρμακευτική ως: μαλακτικό, αποχρεμπτικό,στυπτικό,αντιφλεγμονώδες και επουλωτικό βότανο

Αλλες φαρμακευτικές της ιδιότητες είναι:
1) μαλακώνει τους κάλους των ποδιών

2) το έγχυμα της χρησιμοποιείται σαν ποδόλουτρο για να ξεκουράζει τα κουρασμένα πόδια

3) τα ποδόλουτρα με έγχυμα μολόχας ανακουφίζουν τα πρησμένα πόδια ειδικά αν η φλεγμονή έπεται ενός κατάγματος.

Χρησιμοποιείται ακόμα σε περιπτώσεις:
1) βρογχικών

2) βήχα

3) λαρυγγίτιδας

4) ουλίτιδας

5) δερματικών προβλημάτων

6) εντερικών προβλημάτων

7) κολικών

8) γαστρίτιδας

9) κυστίτιδας

10) διάρροιας

11) αιμορροΐδων

12) καταρροής

13) πνευμονίας

14) βραχνάδας

15) οξείας δυσεντερίας

16) κατακράτησης ούρων

17) αιματουρίας

18) φλεγμονών της ουροδόχου κύστης

19) προβλημάτων των νεφρών

20) πιστεύεται ότι θεραπεύει την επιληψία

21) ότι ο χυμός της θεραπεύει από τα τσιμπήματα της μέλισσας ή της σφήκας

Σαν κατάπλασμα μπορεί να χρησιμοποιηθεί για:
1) φλεγμονές

2) οιδήματα

3) κτυπήματα

4) μελανιές

5) στραμπουλήγματα έχει δε άριστα αποτελέσματα αν χρησιμοποιηθεί χλιαρό έγχυμα σε μορφή κομπρέσας στην ξηρότητα των δακρυϊκών πόρων

Σε διεθνής μελέτες έχει αναφερθεί ότι δύο με τρία φλιτζάνια έγχυμα μολόχας την ημέρα σε συνδυασμό με κομπρέσες στο στήθος το βράδυ-από ζεστά φύλλα και στραγγισμένα καλά άνθη-έχουν πολύ αρεστά αποτελέσματα στο εμφύσημα όπως και σε περιπτώσεις δύσπνοιας

Δεν ξεχνάμε ότι τα βότανα χρειάζονται προστασία από το φως και την υγρασία γι αυτό το μέρος που τα αποθηκεύουμε πρέπει να είναι σκοτεινό και ξηρό… να είμαστε σίγουροι από εκεί πού τα αγοράζουμε ώστε να έχουμε πάντα το μέγιστο της αποτελεσματικότητας των βοτάνων μας

Πηγή:botanologia.blogspot.gr

Μείνετε ενημερωμένοι μόνο με ένα Like στη σελίδα μας στο Facebook.

7:00:00 π.μ.

«Είστε ανεύθυνος λαός», «Δεν πληρώνετε τους φόρους σας», «Είστε βολεμένοι», «Λειτουργείτε με ωχαδελφισμό», «Είστε τεμπέληδες»… είναι μερικές μόνο από τις φράσεις που χρησιμοποιούν σήμερα οι περισσότεροι Ευρωπαίοι -πολιτικοί και απλός λαός- για να μας χαρακτηρίσουν! Η κρίση μπορεί να έφερε τα πάνω-κάτω, όμως κανείς από αυτούς δεν πρέπει να ξεχνάει!

Τι; Αυτά που η Ελλάδα έκανε για τον κόσμο ολόκληρο, προσφέροντας βασικά στοιχεία πολιτισμού και ανθρωπισμού. Κι αν το ερώτημα

«Τι έκαναν οι Έλληνες για τον κόσμο» σάς φαίνεται… ρητορικό, ελάτε να δούμε μαζί 10 σημαντικά πράγματα που… ταξίδεψαν από τη χώρα μας σε ολόκληρο τον πλανήτη, για να γίνει καλύτερος!
1. Σύγχρονοι Ολυμπιακοί Αγώνες

Οι πρώτοι σύγχρονοι Ολυμπιακοί Αγώνες έγιναν το 1896 στην Αθήνα. Αν και το ελληνικό κράτος αντιμετώπιζε πολλά οικονομικάπροβλήματα, οι Έλληνες κατάφεραν να οργανώσουν τους πρώτους Ολυμπιακούς Αγώνες με μεγάλη επιτυχία.

Η μικρή τότε Ελλάδα έστειλε στον κόσμο ένα μήνυμα ειρήνης και φιλίας μεταξύ των λαών, ενώ αυτή η πρώτη διοργάνωση έβαλε τα θεμέλια για μια διεθνή αθλητική οργάνωση που έμελλε να γίνει η μεγαλύτερη αθλητική γιορτή του πλανήτη!

2. Σύσταση δικαστηρίων

Η αρχική έννοια σύστασης δικαστηρίου για την απονομή δικαιοσύνης βρίσκεται στην ελληνική μυθολογία και μάλιστα γινόταν από τους ίδιους τους Ολύμπιους Θεούς, από τους οποίους προϊστορικά πέρασε στην Αρχαία Ελλάδα, αρχικά να απονέμεται από τους βασιλείς και αργότερα ανατέθηκε στα δικαστήρια. Στην αρχαία Αθήνα ονομαστά ποινικά δικαστήρια ήταν η Βουλή του Αρείου Πάγου, το Παλλάδιο, το Δελφίνιο και η Ηλιαία.

3. Θέατρο

Κάθε πόλη στην αρχαία Ελλάδα είχε τουλάχιστον ένα θέατρο. Οι πόλεις-κράτη είχαν μεγάλο ανταγωνισμό μεταξύ τους, παρουσιάζοντας πολλές παραστάσεις εν είδει διαγωνισμού, ενώ η σημασία του θεάτρου ήταν τόσο μεγάλη για τους αρχαίους, αφού άφηναν ακόμη και τους κρατούμενους των φυλακών να παρακολουθούν κάποια έργα. Χτισμένα πάνω σε λόφους, έτσι ώστε να μπορούν οι θεατές να βλέπουν με ευκολία τη σκηνή, το Αρχαίο Θέατρον άφησε το στίγμα του στον πολιτισμό ανά τους αιώνες.

4. Δημοκρατία

Η αθηναϊκή δημοκρατία ήταν το πολιτικό σύστημα που αναπτύχθηκε στην αρχαία ελληνική πόλη-κράτος της Αθήνας και ήταν η πρώτη γνωστή δημοκρατία αλλά και η πιο σημαντική κατά την αρχαιότητα. Το δημοκρατικό πολίτευμα της κλασικής Αθήνας αποτελεί ένα ανεπανάληπτο πρότυπο συμμετοχής του λαού στα κοινά, ενώ η δημοκρατική διακυβέρνηση έφτασε σε βαθμό υποδειγματικού δημοκρατικού πολιτεύματος στα χρόνια του Περικλή, στο λεγόμενο «χρυσό αιώνα».


5. Ντους

Οι Έλληνες ήταν οι πρώτοι που είχαν αποχετευτικό σύστημα, ενώ διοχέτευαν τα νερά των υδραγωγείων σε ένα μεγάλο κοινόχρηστο ντους (που χρησιμοποιείτο από πλούσιους και φτωχούς). Οι ανακαλύψεις στην Πέργαμο αποδεικνύουν του λόγου το αληθές, ενώ οι Ρωμαίοι πήραν την ιδέα αυτή από τους Έλληνες και την εξέλιξαν.

6. Ο αναλογικός υπολογιστής

Πάνω από έναν αιώνα πριν ανακαλύφθηκε ένα »περίεργο» εργαλείο από δύτες στο βυθό της θάλασσας των Αντικυθήρων. Ήταν ένας αστρολάβος; Ήταν ένα αστρονομικό ρολόι; Ή κάτι άλλο; Για πολλά χρόνια, η συστηματική εξέταση του αντικειμένου απέτυχε να φωτίσει τη σκοπιμότητα του περίεργου αυτού μηχανήματος.

Όμως, η έρευνα τα τελευταία πενήντα χρόνια έχει ρίξει λίγο φως. Ο περίφημος Μηχανισμός των Αντικυθήρων είναι ασχολείτο με τα αστρονομικά φαινόμενα, λειτουργώντας ως ένας περίπλοκος μηχανικός «υπολογιστής» που παρακολουθούσε και κατέγραφε τους κύκλους του ηλιακού συστήματος.

7. Πίτσα

Οι πίτες με διάφορους γευστικούς συνδυασμούς (ελιές, τυρί και χόρτα) ήταν το αγαπημένο σνακ των αρχαίων, ενώ το πρώτο είδος πίτσας ήταν ο επονομαζόμενος «πλακούς», δηλαδή μία βάση από ψωμί πάνω στην οποία τοποθετούσαν διάφορα βότανα και στη συνέχεια την έψηναν σε καυτές πέτρες.

8. Μαθηματικά

Η Ευκλείδεια Γεωμετρία, το Πυθαγόρειο Θεώρημα και η Τριγωνομετρία είναι ελληνικά. Και μπορεί όλα αυτά να έχουν φέρει… ανείπωτη δυστυχία σε αμέτρητες γενιές μαθητών, χωρίς αυτές, όμως, τις ανακαλύψεις δεν θα είχαμε την αρχιτεκτονική, ούτε καν την πλοήγηση βρε αδερφέ(!)… και ούτω καθ’ εξής! Ο κατάλογος είναι σχεδόν ατελείωτος.

9. Ο καταπέλτης

Χάρη σε όλα αυτά τα μαθηματικά που αναφέραμε πιο πάνω, οι αρχαίοι Έλληνες δημιούργησαν έναν καταπέλτη που αύξησε το εύρος και τη δύναμη των πυρομαχικών τους. Πιο συγκεκριμένα, ο πρώτος καταπέλτης κατασκευάστηκε την εποχή των Καρχηδονίων το 399 π.Χ., ενώ το τόξο εμφανίστηκε ακόμη νωρίτερα, στα τέλη του 5ου π.Χ. αιώνα.

10. Η ατμομηχανή

Η πρώτη ατμομηχανή κατασκευάστηκε από τον Ήρωνα, περίφημο Έλληνα μαθηματικό, φυσικό και μηχανικό της αρχαιότητας, που έζησε τον 1ο αι. π.Χ. (κατ’ άλλους τον 1ο αι. μ.Χ.) και καταγόταν από την Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου. Η «αιολόσφαιρα» όπως ονομαζόταν ήταν μία συσκευή που κινούνταν με τη δύναμη του ατμού, ενώ υπήρξε ο πρόδρομος της εφεύρεσης της ατμομηχανής.

Συμπέρασμα: Πολλά από τα πράγματα που οι «προηγμένοι» λαοί απολαμβάνουν σήμερα ως αναπόσπαστο κομμάτι της ελευθερίας τους ή του σύγχρονου τρόπου ζωής τους προέρχονται από την ανάπτυξή τους κατόπιν της υιοθέτησης προτύπων από τους Έλληνες του παρελθόντος. Είπατε τίποτα;

Πηγή


Μείνετε ενημερωμένοι μόνο με ένα Like στη σελίδα μας στο Facebook.

12:00:00 π.μ.


Μέσα από την υλοποίηση της πρότασης της αν. Καθηγήτριας του ΑΠΘ Τάνιας Βαλαμώτη, που κέρδισε χρηματοδότηση 1.890.000 εκ. ευρώ, θα ανακαλύψουμε τα μυστικά της γευσιγνωσίας στην αρχαιότητα
Η εικόνα που έχουμε οι περισσότεροι για τη διατροφή στην αρχαιότητας αρχίζει και τελειώνει στα συμπόσια, ή αλλιώς στις μαζώξεις της εποχής, όπου σύμφωνα με τις γραπτές μαρτυρίες οι αμφορείς ξεχείλιζαν από κόκκινο κρασί και οδηγούσαν σε ατέρμονες φιλοσοφικές αναζητήσεις.

Ακόμα όμως και για αυτήν την εικόνα δεν μπορούμε να είμαστε σίγουροι πως η φαντασία μας ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα. Για παράδειγμα, πράγματι το κρασί στον αμφορέα ήταν κόκκινο; Και το γεύμα που προηγήθηκε από τι ακριβώς αποτελούνταν;

Η αναπληρώτρια καθηγήτρια του τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας του ΑΠΘ, Σουλτάνα Βαλαμιώτη, φιλοδοξεί να συμπληρώσει τα κενά και τις αποσπασματικές γνώσεις μας, ερευνώντας τους «πολιτισμούς της διατροφής» της προϊστορικής Ευρώπης, από το Αιγαίο στην Κεντρική Ευρώπη, από τη Νεολιθική Εποχή ως την Εποχή του Σιδήρου (7η-1η χιλιετίες π.Χ.). Η χρηματοδότηση που κέρδισε για την υλοποίηση της πρότασής της με τίτλο: «Προσδιορίζοντας τους πολιτισμούς της διατροφής της αρχαίας Ευρώπης: μια διεπιστημονική έρευνα των φυτικών συστατικών, του μαγειρικού μετασχηματισμού τους και των αλλαγών τους στο χρόνο» ανέρχεται στο εντυπωσιακό ποσό των 1.890.000 εκ. ευρώ και η κ. Βαλαμώτη είναι η μοναδική Ελληνίδα μεταξύ των 302 ερευνητών που επιλέχθηκαν από 2.051 προτάσεις από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Έρευνας (European Research Council-ERC), στην κατηγορία «Consolidator Grants».

Τη συναντήσαμε στο γραφείο της στην Φιλοσοφική Σχολή του ΑΠΘ, και ανάμεσα σε γραφειοκρατικές υποχρεώσεις και λίγο πριν από το μάθημα της, μας μίλησε αρχικά για τις διαφορές και τις ομοιότητες που παρουσιάζουν τα προϊόντα παραγωγής στον ελλαδικό χώρο σε σχέση με σήμερα.



«Υπάρχουν κάποια είδη τα οποία και σήμερα, όπως στα προϊστορικά χρόνια, τα χρησιμοποιούσαν οι άνθρωποι, εντοπίζουμε όμως και διαφορές. Αυτά κυρίως είναι όσπρια, όπως η φακή, το λαθούρι, το μπιζέλι, το κριθάρι και σιτάρι. Αν όμως δούμε τα είδη των σιτηρών που χρησιμοποιούσαν στα προϊστορικά χρόνια, αυτά έχουν αλλάξει. Αντί για το μονόκοκκο και το δίκοκκο σιτάρι, ή το σιτάρι ντίνκελ από την πρώτη χιλιετία και μετά αρχίζουν να κυριαρχούν το κοινό και το σκληρό, αυτά που χρησιμοποιούμε για το ψωμί και για τα μακαρόνια ευρέως. Τα τελευταία χρόνια υπάρχει μια επανάκαμψη αυτών των σιτηρών αλλά είναι σε μικρή κλίμακα. Ως προς τα όσπρια, κάποια από αυτά που χρησιμοποιούσαν στην προϊστορική εποχή και στην Ελλάδα και στα Βαλκάνια γενικότερα, όπως είναι το ρόβι, ένα όσπριο που η καλλιέργειά του είναι υπό εξαφάνιση, γιατί πλέον έχουν αλλάξει τα οικονομικά δεδομένα, αυτό το βρίσκουμε πολύ συχνά. Δεν ξέρουμε αν το έτρωγαν ή αν το καλλιεργούσαν για ζωοτροφή, μπορεί και για τα δύο. Βρίσκουμε αρκετούς καρπούς της άγριας βλάστησης που υποθέτουμε πως τους χρησιμοποιούσαν ως τρόφιμα, όπως τα βελανίδια που σήμερα κατά κανόνα δεν τα χρησιμοποιούμε στην Ευρώπη γενικότερα, αν και υπάρχουν αναφορές για χρήση τους σε κάποιες περιοχές της Ισπανίας, ενδεχομένως και στην Κρήτη, ιδίως αλεσμένα αναμεμειγμένα με άλευρα για να βγει ψωμί. Άγρια αχλάδια που σήμερα τα λέμε γκορτσιά, ίσως οι νεότεροι να μην τα ξέρουν, αλλά οι παλαιότεροι τα κατανάλωναν. Επίσης βρίσκουμε και βατόμουρα».

Η επόμενη απορία που γεννάται είναι τι σημαίνει «βρίσκουμε»; Είναι δυνατόν να έχουν διασωθεί μέχρι σήμερα σπόροι και κατάλοιπα; Η κ. Βαλαμώτη μας επιβεβαιώνει πως ναι.
«Μέσα στην ανασκαφή βρίσκουμε τα κατάλοιπα των φυτών απανθρακωμένα, οπότε αυτό που βρίσκουμε είναι ό,τι μπόρεσε να σωθεί από την επαφή του με τη φωτιά. Αυτό για την Ελλάδα. Στους λιμναίους οικισμούς της Κεντρικής Ευρώπης που επίσης θα μελετηθούν, η διατήρηση σε μόνιμη υγρασία και σε αναερόβιες συνθήκες επιτρέπει την πολύ καλή διατήρηση και φυτικών καταλοίπων που δεν έχουν καεί. Έτσι θα έχουμε την τύχη να μελετήσουμε αυτούσια ψωμιά, άλλα είναι καμένα άλλα όχι. Θα κάνουμε τομές μέσα στο εσωτερικό τους για να δούμε τι περιείχαν».


(Αλεσμένο μονόκοκκο σιτάρι, πιθανόν προβρασμένο (πλιγούρι ή τραχανάς) από τη Μεσημεριανή Τούμπα, τέλος 3ης χιλιετίας π.Χ.)

Η επόμενη ερώτηση αφορά τις εικόνες που έχουμε από τις φιλολογικές μαρτυρίες. Κατά πόσο άραγε τα αρχαιολογικά ευρήματα τις επιβεβαιώνουν ή διαφέρουν;

«Θα είναι ίσως η πρώτη φορά που θα το εξετάσουμε αυτό σε σχέση με θέματα διατροφής. Θα χρησιμοποιήσουμε τις πηγές για να πάρουμε ιδέες και να εξετάσουμε την προϊστορική περίοδο. Ως προς τα συστατικά της διατροφής ο συνδυασμός αρχαιολογικών δεδομένων και πηγών γίνεται για πρώτη σχεδόν φορά. Είχαμε ξεκινήσει πιλοτικά και τώρα θα το αναπτύξουμε».

Τι ισχύει για τις ποσότητες που κατανάλωναν ήταν μικρότερες από τις σημερινές;
«Είναι δύσκολο να το πούμε. Έχουμε ενδείξεις πως η παραγωγή ήταν μικρής κλίμακας, δεν υπήρχαν πλεονάσματα ιδιαίτερα παρά από συγκεκριμένες περιοχές που έχουμε ανακτορικές εγκαταστάσεις. Η ποσότητα είναι δύσκολο να υπολογιστεί. Ενδεχομένως υπήρχαν κάποια μέλη της κοινότητας που είχαν πρόσβαση ή έπρεπε να τρώνε γιατί είχε σημασία να εμφανίζονται ως ευτραφείς. Δηλαδή αν δούμε υπάρχουν ειδώλια που δείχνουν ευτραφή γυναικεία σώματα. Αν τώρα αυτό ανταποκρίνεται σε άτομα που όντως υπήρχαν στην κοινότητά τους ή ήταν άτομα που τα είχαν φανταστεί ή ήταν μεμονωμένα άτομα που είχαν τη δυνατότητα να τρώνε πολύ αυτό δεν το γνωρίζουμε».


(Συλλογή από απανθρακωμένους σπόρους από το Αρχοντικό Γιαννιτσών , τέλος της 3ης χιλιετίας π. Χ.)

Πέρα από τα συστατικά και τις μαγειρικές πρακτικές η έρευνα θα μελετήσει τα βασικά σκεύη, αλλά και τον εξοπλισμό. 

Από τα πιο απλά, γνωρίζουμε ήδη πως δεν υπήρχαν πιρούνια, τι ισχύει για παράδειγμα για τα μαχαίρια ή τα κουτάλια;

«Εργαλεία που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για κόψιμο υπάρχουν, αλλά δεν θα τα λέγαμε μαχαίρια. Κουτάλια έχουν βρεθεί, αλλά είναι πολύ σπάνια. Θα μπορούσαν να είναι ξύλινα και να μην έχουν σωθεί, δεν έχουμε βρει. Σε κάποιους οικισμούς βρίσκονται πήλινα κουτάλια τα οποία όμως ίσως είχαν κάποια τελετουργική χρήση, μπορεί να είναι διακοσμημένα. Θα είναι μια ευκαιρία να δούμε αυτόν τον εξοπλισμό συνθετικά σε όλη αυτή την περιοχή που ερευνούμε. Δεν έχει γίνει ξανά μια συστηματική εξέταση όλων αυτών των ενδείξεων που δίνουν πληροφορίες για τη διατροφή».

Στα κατάλοιπα των τροφίμων που θα εξεταστούν συμπεριλαμβάνετε και το κρασί και η μπύρα. Τι γνωρίζουμε ήδη για το κρασί και τη διαδικασία παραγωγής του και τι αναμένεται να ανακαλύψουμε για την μπύρα;

«Για το κρασί δεν είμαστε τελικά και τόσο σίγουροι πως ήταν κόκκινο. Η παραγωγή του σίγουρα θα διαφέρει και θα ερευνήσουμε τις διαδικασίες. Επίσης αυτό που δεν ξέρουμε είναι αν μέσα στα νεολιθικά χρόνια είχαν τη δυνατότητα να το διατηρήσουν ή αν έπρεπε μόλις παρασκευαστεί να το καταναλώσουν αμέσως σε ένα είδος γιορτής. Όσο για την μπύρα θα πρέπει να πάμε στην Κεντρική Ευρώπη, εκεί υπάρχουν ενδείξεις, αλλά αρκετά μεταγενέστερες από το κρασί που έχουμε στην Ελλάδα. Πάμε στον 6ο αιώνα π.Χ.»


(Μονόκοκκο σιτάρι από το Αρχοντικό Γιαννιτσών, τέλος 3ης χιλιετίας π. Χ.)

Κεντρικός πυρήνας της έρευνας είναι η άποψη πως η τροφή έχει διαμορφώσει την πολιτισμική ιστορία των περισσότερων Ευρωπαϊκών χωρών. Ποια τελικά είναι τα κοινά διατροφικά στοιχεία που μοιραζόμαστε με την υπόλοιπη Ευρώπη;

«Σίγουρα ξέρουμε από τα δεδομένα που έχουμε πως τα δημητριακά και τα όσπρια είναι η βάση της διατροφής. Αλλά δεν ξέρουμε ποιος είναι ο ρόλος των άγριων διατροφικών πηγών δεν ξέρουμε πώς αυτά διαφοροποιούνται από περιοχή σε περιοχή και επίσης τις λεπτομέρειες ως προς τα δημητριακά και τα όσπρια, αν δηλαδή υπάρχουν περιοχές στις οποίες φαίνεται να προτιμούν κάποιο σιτάρι. Στις περιοχές της Βουλγαρίας και της Μακεδονίας έχουμε κάποιες ενδείξεις πως φαίνεται να κυριαρχεί το μονόκοκο σιτάρι, στη Νότια Ελλάδα φαίνεται να κυριαρχεί το δίκοκο και το κοινό σιτάρι. Θέλουμε να το συγκρίνουμε αυτό με βορειότερες περιοχές και να δούμε αν μπορούμε να το συνδέσουμε με τους δρόμους που ακολούθησαν οι πρώτοι γεωργοί και τις τυχόν συνδέσεις με τη Μέση Ανατολή».

Πώς μπορούμε να συνδέσουμε τα αποτελέσματα της έρευνας με τη σημερινή εποχή;
«Πέρα από τη συμβολή του προγράμματος στην άυλη πολιτισμική κληρονομιά της Ευρώπης, δηλαδή να δούμε σε βάθος χρόνου τα διατροφικά χαρακτηριστικά του ευρωπαϊκού χώρου, αφορά και τους σύγχρονους ευρωπαίους να συνειδητοποιήσουν ότι κάποια τρόφιμα έχουν πλεονεκτήματα και καλό είναι να διατηρηθούν στις μέρες μας και μελλοντικά υπάρχουν προοπτικές από μικρομεσαίες επιχειρήσεις να τα αγκαλιάσουν και να τα προωθήσουν και να τους προσδώσουν προστιθέμενη αξία. Θέλουμε δηλαδή η έρευνα μας να συνδέεται και με το σήμερα και την οικονομία».


(Απομεινάρι από αγριοστάφυλο που χρησιμοποιήθηκε για τη παραγωγή κρασιού στον οικισμό Ντικιλί Τας στους Φιλίππους).

Η χρηματοδότηση που έλαβε η πρόταση αγγίζει σχεδόν τα 2εκ. ευρώ. Πώς μεταφράζεται άραγε αυτό στην πράξη και πόσο δύσκολο ήταν να επιτευχθεί;

«Θα απασχοληθούν γύρω στα 14 άτομα. Από αυτά οι τρεις θα είναι μεταδιδάκτορες, ένας από κάθε συνεργαζόμενο πανεπιστήμιο. Ένας Καταλανός από τη Βασιλεία της Ελβετίας, μία Ισπανίδα που είναι στη Γερμανία και ένας Αυστριακός, ο μοναδικός από την Κεντρική Ευρώπη. Οι υπόλοιποι είναι από την Ελλάδα, τη Βουλγαρία και την Ισπανία. Θα κυριαρχεί δηλαδή το μεσογειακό στοιχείο στο πρόγραμμα. Η αναζήτηση της χρηματοδότησης ήταν μία μακρόχρονη διαδικασία, ήταν η τρίτη φορά που προσπάθησα και είχα δικαίωμα να κάνω αίτηση λόγω των δύο μου παιδιών, καθώς για το συγκεκριμένο πρόγραμμα υπάρχουν χρονικά όρια από την ημερομηνία λήξης της διατριβής. Στην κατηγορία που υπέβαλα την πρότασή μου είχα δικαίωμα στα 7 με 12 χρόνια και για κάθε παιδί παίρνεις 1,5 χρόνο παράταση και έτσι ήμουν εντάξει στην προθεσμία μου. Η χρηματοδότηση είναι μεγάλη, το έργο έχει διάρκεια πέντε χρόνια και τα παιδιά θα έχουν έναν πολύ καλό μισθό. Οι δημοσιεύσεις με τα αποτελέσματα της έρευνας θα είναι ανοιχτής πρόσβασης και προβλέπονται και εκδηλώσεις ενημέρωσης για το ευρύ κοινό, συνδυασμένες με γευσιγνωσία».

Με τη μεγάλη της αυτή επιτυχία, η κ. Βαλαμώτη όχι μόνο θα μας μυήσει στα αρχαία μυστικά της γευσιγνωσίας, αλλά παράλληλα μας επιβεβαιώνει πως οι πολλαπλοί ρόλοι, όπως της ακαδημαϊκού, της ερευνήτριας και της μητέρας, κάθε άλλο παρά ασυμβίβαστοι είναι.




*Ευχαριστούμε την κ. Βαλαμώτη για την παραχώρηση των φωτογραφιών από τα άρθρα της:
“Η επεξεργασία των φυτών μετά τη συγκομιδή στις προϊστορικές κοινωνίες”
“Plants and people in prehistoric Northern Greece: the archaeobotanical evidence”
“An Archaeobotanical Investigation of Prehistoric Grape Vine Exploitation and Wine Making in Northern Greece: Recent Finds from Dikili Tash”
πηγη

Μείνετε ενημερωμένοι μόνο με ένα Like στη σελίδα μας στο Facebook.

2:04:00 μ.μ.


Οι αρχαίοι Έλληνες φαίνεται ότι γνώριζαν για την ύπαρξη της βόρειας Αμερικής και του Αρκτικού Κύκλου που αποκαλούσαν Υπερβορεία, δηλαδή υπερβολικά βόρεια...

Ο αρχαίος Έλληνας φιλόσοφος Πλάτωνας, το 360 π.Χ, μέσα από τους φιλοσοφικούς διαλόγους του «Κριτίας» και «Τίμαιος», ανέλυσε την θεωρία της Ατλαντίδας, υποστηρίζοντας ότι πρόκειται για μια ήπειρο, που διασχίζει τον Ατλαντικό, ενώ σε έκταση ήταν μεγαλύτερη από την Ασία και την Λιβύη μαζί.

Με το πέρασμα των αιώνων, θεωρήθηκε πιθανό ότι ο Πλάτωνας, εννοούσε την αμερικανική ήπειρο και όχι την Ατλαντίδα. Πολλοί λόγιοι και αναλυτές, ισχυρίστηκαν πως με βάση τη σωστή μετάφραση των κειμένων του Πλάτωνα, η Ατλαντίδα τοποθετείται στη Μεσόγειο και όχι στον Ατλαντικό ή σε κάποια άλλη εξωτική τοποθεσία. Ωστόσο τα ιστορικά δεδομένα, δεν ευνοούν τη συγκεκριμένη θεωρία, αφού τον 4ο και 5ο αιώνα, οι αρχαίοι Έλληνες δεν θα μπορούσαν να γνωρίζουν την αμερικανική ήπειρο.

Το 1996, ο Mark Macmenamin, καθηγητής Γεωλογίας, στο κολέγιο «Mount Holyoke» των Ηνωμένων Πολιτειών, ανακάλυψε και ερμήνευσε μια σειρά από εικόνες στην πίσω όψη ενός χρυσού νομίσματος της Καρχηδόνας, που χρονολογείται περίπου το 350 π.Χ.
Τα νομίσματα αυτά θεωρούνται οι αρχαιότεροι παγκόσμιοι χάρτες, γεγονός που αποδεικνύει, όπως υποστηρίζει ο διακεκριμένος γεωλόγος, ότι οι Καρχηδόνιοι είχαν καταπλεύσει στον «Νέο Κόσμο».

Μία εικόνα στα δεξιά της Μεσογείου ερμηνεύεται πως αντιπροσωπεύει την Ασία ενώ η εικόνα στα αριστερά ερμηνεύεται πως αντιπροσωπεύει την αμερικανική ήπειρο. Ο καθηγητής Macmenamin επίσης διαπίστωσε πως όλα αυτού του είδους τα νομίσματα απεικόνιζαν τον ίδιο παγκόσμιο χάρτη. Αυτό ήταν μια σημαντική ανακάλυψη.



Aυτό που παρουσιάζει μεγαλύτερο ενδιαφέρον σχετικά με το εύρημα, είναι πως το συγκεκριμένο νόμισμα της Καρχηδόνας, κυκλοφόρησε μέσα στην ίδια δεκαετία, που ο Πλάτωνας αναφέρθηκε την ιστορία της Ατλαντίδας, και αποκάλυψε πως υπήρχε και μία μεγάλη ήπειρος πέρα απο τις Ηράκλειες στήλες.

Στην ελληνική μυθολογία, οι «Ηράκλειες στήλες» ήταν δύο στύλοι που είχε στήσει ο Ηρακλής, όταν πήγε τα μήλα των Εσπερίδων στον Ευρυσθέα. Οι αρχαίοι Έλληνες πίστευαν ότι αυτές βρίσκονταν στην Ιβηρική χερσόνησο – σημερινό Γιβραλτάρ.
Γιβραλτάρ. Σύμφωνα με τον Πλάτωνα στο στόμιο του πορθμού που βρίσκονταν οι στήλες υπήρχε μεγάλο νησί δίνοντας αρκετές πληροφορίες για αυτό, κάνοντας μερικούς ερευνητές σήμερα να πιστεύουν ότι ήταν η χαμένη Ατλαντίδα. Εκεί πίστευαν ότι ήταν η άκρη του κόσμου.



Αν και ο διάσημος αυτός παγκόσμιος χάρτης σε καμία περίπτωση δεν πλησιάζει την πραγματική εικόνα που βλέπουμε από ένα δορυφόρο, ωστόσο απεικονίζει τις ηπείρους και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού, με αρκετά μεγάλη απόκλιση.


Ο χάρτης Πίρι Ρεΐς
Ο χάρτης Πίρι Ρεΐς, πήρε το όνομα του από έναν χαρτογράφο διάσημο ναύαρχο του τουρκικού στόλου. Σχεδιάστηκε το 1513, σχεδόν δύο δεκαετίες μετά την ανακάλυψη της Αμερικής από τον Χριστόφορο Κολόμβο και απεικονίζει τη δυτική ακτή της Αφρικής, την Ευρώπη καθώς επίσης και ολόκληρη την αμερικανική ήπειρο στον Ατλαντικό.
Σύμφωνα με τον Πίρι Ρεΐς όμως, αυτός χάρτης βασίστηκε σε πολλούς άλλους χάρτες που χρονολογούνταν έως και τον 4ο αιώνα π.Χ !

Δείχνει τη νότια Αμερική με έντονη κλίση προς τα ανατολικά σχεδόν σε μία γωνία 90 μοιρών, δημιουργώντας την ψευδαίσθηση ότι η νότια Αμερική περιβάλει τον Ατλαντικό στο κάτω μέρος του χάρτη.
Υπάρχουν ιστορικοί που εικάζουν ότι το οριζόντιο τμήμα που βλέπουμε στον χάρτη μπορεί να είναι η Ανταρκτική, πράγμα παράδοξο αφού η Ανταρκτική δεν ανακαλύφθηκε παρά μόνο 300 χρόνια αργότερα.

Αν πράγματι ο Πίρι Ρεΐς, δανείστηκε στοιχεία από άλλους αρχαίους χάρτες που χρονολογούνται τον 4ο αιώνα π.Χ, τότε αναμφίβολα, αυτό ενισχύει την υπόθεση ότι ο Πλάτωνας το 360 π.Χ., ίσως γνώριζε την ύπαρξη της αμερικανικής ηπείρου, ώστε να τη συμπεριλάβει στην ιστορία του.
Επίσης είναι πιθανό, το προφανές λάθος στον χάρτη του Πίρι Ρεΐς, που ενδέχεται να εμφανιζόταν και στους αρχαίους χάρτες , να εξηγεί γιατί ο Πλάτων είχε τη λανθασμένη εντύπωση πως η τεράστια ήπειρος πέρα από τις Ηράκλειες στήλες , περιέβαλε τον Ατλαντικό Ωκεανό.

Σύμφωνα με τον ερευνητή και συγγραφέα Christos A. Djonis, επιπλέον στοιχεία δείχνουν ότι οι αρχαίοι Έλληνες γνώριζαν την ύπαρξη της βόρειας Αμερικής και καθώς φαίνεται γνώριζαν την ύπαρξη του Αρκτικού Κύκλου, δηλαδή τη γέφυρα που ένωνε την βόρεια Ευρώπη με την βόρεια Αμερική. Αυτή την περιοχή αποκαλούσαν Υπερβόρεια.

Στην ελληνική μυθολογία, σύμφωνα με την παράδοση, οι Υπερβόρειοι ήταν ένας μυθικός λαός που ζούσε στα βουνά. Η χώρα τους ονομαζόταν Υπερβορεία κι εκεί ο Ήλιος έλαμπε καθ” όλη τη διάρκεια της ημέρας.

Η θρυλική Υπερβορεία
Οι αρχαίοι Έλληνες φαίνεται ότι γνώριζαν για τη βόρεια Αμερική, πέρα από τον Ατλαντικό, και ήταν εξοικειωμένοι με την περιοχή γύρω από τον Αρκτικό Κύκλο. Μία περιοχή, που δεν ήταν ιδιαίτερα προσβάσιμη ειδικά κατά τους χειμερινούς μήνες. Στην ουσία ήταν η γέφυρα που ένωνε, τη βόρεια Ευρώπη με την βόρεια Αμερική. Αυτή τη γη, την ονόμασαν, Υπερβορεία. Δηλαδή, «Υπερβολικά Βόρεια».

Ο δρόμος προς την Υπερβορεία και την βόρεια Αμερική

Πιστεύεται ότι οι αρχαίοι Έλληνες, θεωρούσαν ότι στην Υπερβορεία, ο ήλιος δεν έδυε ποτέ, έλαμπε συνεχώς για τουλάχιστον 6 μήνες το χρόνο. Το μόνο μέρος όπου θα μπορούσε να συμβεί αυτό ήταν η περιοχή πάνω από τον Αρκτικό Κύκλο, που δεν είναι εύκολα προσβάσιμη το χειμώνα.


Ο ποιητής Πίνδαρος είχε γράψει: ««Την θαυμαστήν οδόν την άγουσαν εις τας πανηγύρεις των Υπερβορείων ούτε πεζός, ούτε δια πλοίων ερχόμενος θα δυνηθείς να εύρεις…».

Τα λόγια αυτά του Πίνδαρου, θεωρήθηκαν ως απόδειξη για την ακριβή τοποθεσία των Υπερβορείων. Έτσι, λαμβάνοντας υπόψη ότι βρισκόταν κάπου «εξαιρετικά βόρεια», ότι ο ήλιος δεν έδυς ποτέ και ότι ήταν μια περιοχή απροσπέλαστη με τα πόδια ή με πλοίο, η σκέψη ότι δεν πρόκειται για «μυθική» αλλά πραγματική τοποθεσία έγινε πιο πιστευτή.

Πηγή: “ Uchronia? Atlantis Revealed ”.

Το ειδαμε εδω



Μείνετε ενημερωμένοι μόνο με ένα Like στη σελίδα μας στο Facebook.

9:48:00 π.μ.

Η «Πολιτεία» του Πλάτωνα είναι το βιβλίο που έχει μελετηθεί περισσότερο στα οκτώ καλύτερα πανεπιστήμια των ΗΠΑ και- σύμφωνα με τις διεθνείς αξιολογήσεις- κορυφαία του κόσμου.


Σημαντικά έργα της αρχαίας ελληνικής γραμματείας, όπως η Ιλιάδα και η Οδύσσεια βρίσκονται επίσης στον κατάλογο με τα πιο διαβασμένα συγράμματα στα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα των ΗΠΑ.

Η «Πολιτεία» είναι το πιο δημοφιλές βιβλίο για τα 8 καλύτερα πανεπιστήμια των ΗΠΑ και ταυτόχρονα το δεύτερο πιο διαβασμένο βιβλίο στο σύνολο των αμερικανικών πανεπιστημίων, όπως προκύπτει από έρευνα της εκπαιδευτικής ιστοσελίδας Open Syllabus Explorer.

Σε αυτή τη δεύτερη λίστα βρίσκονται και άλλα σημαντικά έργα της αρχαίας Ελληνικής γραμματείας (έργα του Αριστοτέλη, η Ιλιάδα και η Οδύσσεια του Ομήρου, η «Απολογία Σωκράτους», καθώς και οι τραγωδίες του Σοφοκλή «Οιδίπους Τύραννος» και «Αντιγόνη»).

Οι ερευνητές της ιστοσελίδας κατέληξαν σε αυτό το αποτέλεσμα εξετάζοντας την on line βάση δεδομένων για τα βιβλία που μελετήθηκαν την τελευταία δεκαετία σε πάνω από ένα εκατομμύριο «courses» των αμερικανικών πανεπιστημίων.

Τα οκτώ κορυφαία πανεπιστήμια συνθέτουν τη λεγόμενη Ivy League της ανώτατης εκπαίδευσης στις ΗΠΑ. Σε αυτήν ανήκουν τα πανεπιστημιακά ιδρύματα του Χάρβαρντ, του Πρίνστον, του Μπράουν, της Πενσυλβάνιας, του Γέιλ, του Κόρνελ, το πανεπιστήμιο Κολούμπια, καθώς και το Ντάρτμουθ Κόλετζ.

Στη σχετική λίστα συμπεριλαμβάνονται η «Σύγκρουση των Πολιτισμών» του Σάμιουελ Χάντιγκτον, το «The Element of style» του Ουίλιαμ Στρανκ, ο «Λεβιάθαν» του Χομπς, ο «Ηγεμόνας» του Μακιαβέλι, η «Δημοκρατία στην Αμερική» του Αλέξις ντε Ντοκβίλ, η «Θεωρία της Δικαιοσύνης» του Τζον Ρόουλς, το «Γράμμα από τη φυλακή του Μπέρμιγχαμ» του Μάρτιν Λούθερ Κινγκ, το «Περί ελευθερίας» του Τζον Στιούαρτ Μιλ, η «Εξέλιξη της συνεργασίας» του Ρόμπερτ Άξελροντ, ο Άμλετ του Ουίλιαμ Σέξπιρ.

Το βιβλίο που έχει μελετηθεί περισσότερο σε όλα τα αμερικανικά πανεπιστήμια είναι το «The Element of style» και ακολουθεί η «Πολιτεία» στη δεύτερη θέση, ενώ στην πέμπτη θέση είναι η «Ηθική» του Αριστοτέλη. Σε αυτήν τη λίστα βρίσκεται και το «Κομουνιστικό Μανιφέστο» του Μαρξ (τέταρτη θέση). «Ο Οιδίπους Τύραννος» είναι στην όγδοη θέση, μία πιο πάνω από τον «Φρανκενστάιν» της Μέρι Σέλεϊ.

«Υπάρχουν δύο τρόποι να λάβεις μόρφωση από την Ivy League» σημειώνει η εφημερίδα Ουάσινγκτον Ποστ, παρουσιάζοντας τη μελέτη. «Ο ένας είναι να ξοδέψεις 200.000 δολάρια για να σπουδάσεις σε ένα από τα αμερικανικά πανεπιστήμια που θεωρούνται ανάμεσα στα κορυφαία του κόσμου. Ο άλλος είναι να διαβάσεις τα βιβλία που διδάσκονται στα μαθήματα αυτών των πανεπιστημίων».(ethnos.gr)

Μείνετε ενημερωμένοι μόνο με ένα Like στη σελίδα μας στο Facebook.

,

3:24:00 μ.μ.

Έδωσαν το όνομά τους στον πρώτο μεγάλο ελληνικό πολιτισμό που αναπτύχθηκε στην ηπειρωτική Ελλάδα κατά την ύστερη Εποχή του Χαλκού (1600-1100 π.Χ.).

Ο μυκηναϊκός πολιτισμός επινοήθηκε ως όρος από τους αρχαιολόγους, που τον εμπνεύστηκαν από το σημαντικότερο κέντρο της εποχής, τις πολύχρυσες Μυκήνες, όπως τις παραδίδει ο Ομηρος, μιλώντας για την ηγεμονική δύναμη ανάμεσα σε όλους τους Ελληνες.

Μόνο που, αν και εφόσον ο Τρωικός Πόλεμος έγινε όντως, και αν και εφόσον έγινε περί το 1150 π.Χ. όπως υπολογίζουν οι επιστήμονες, όχι μόνο οι Μυκήνες αλλά και όλα τα μυκηναϊκά βασίλεια είχαν ήδη παρακμάσει και καταστραφεί.

Δεν είναι το μόνο μυστήριο που καλείται να λύσει η αρχαιολογία με επιστημονικό τρόπο. Οι Μυκήνες αποτελούν από μόνες τους μυστήριο. Κανείς δεν ξέρει από πού ήρθαν στην Αργολίδα οι πρώτοι κάτοικοι, οι οποίοι, πάντως, ανήκαν σε ελληνικά φύλα.

Ξέρουμε όμως μέχρι πού έφτασαν: μέχρι την κεντρική και βόρεια Ευρώπη (παραδουνάβιες περιοχές, Βαλτική, Καρπάθια) και μέχρι τη Σαρδηνία και την Κάτω Ιταλία, αλλά και την Αίγυπτο, τη μικρασιατική ακτή, τη Μεσοποταμία σε αναζήτηση πρώτων υλών και αγορών. Μάλιστα, αυτοί οι δεινοί έμποροι είχαν συναλλαγές μέχρι τη νότια Αγγλία, όπως διαπιστώνεται και πάλι από τα ευρήματα. Κάποιος υπήρξε ο μετακομιστής εμπορευμάτων τους, μας λέει η έφορος αρχαιοτήτων Αργολίδας, Αλκηστις Παπαδημητρίου.

Αφορμή για τη συζήτηση μαζί της υπήρξε η έκδοση του τόμου «Μυκήνες» από το Κοινωφελές Ιδρυμα Ιωάννη Σ. Λάτση στη σειρά «Ο κύκλος των μουσείων». Ενα έργο γραμμένο με επιστημοσύνη και αγάπη, το οποίο έρχεται να προστεθεί σε άλλους 16 τόμους που υπάρχουν με μορφή δωρεάν e-book στην ιστοσελίδα του Ιδρύματος. Ταυτοχρόνως, ο φροντισμένος τόμος, με εξαιρετικές φωτογραφίες του Σωκράτη Μαυρομμάτη, και τη βοήθεια των εκδόσεων «Ολκός», προσφέρεται σε περιορισμένα αντίτυπα σε φορείς, σχολεία, πανεπιστήμια και επιστήμονες.

Αεροφωτογραφία της ακρόπολης των Μυκηνών. Αποψη από νοτιοδυτικά.

Οι Μυκήνες πριν γίνουν πολύχρυσες ήταν ένας μικρός νεολιθικός οικισμός, (7η έως 4η χιλιετία) από τον οποίο βρέθηκαν λίγα κεραμεικά. Πρώτα αρχιτεκτονικά ίχνη κατοίκησης έχουμε από το 2200 έως το 1900 π.Χ. Από το 1650 έως το 1600 δημιουργήθηκαν οι ταφικοί κύκλοι Β’ και Α’ (όπως ονομάστηκαν από τους πρώτους ανασκαφείς). Ο οικισμός, με στρατηγική θέση ώστε να ελέγχει τα περάσματα, τη γεωργία και την κτηνοτροφία στην Αργολίδα, αναπτύσσεται σιγά σιγά.

Το νεκροταφείο της μεσοελλαδικής περιόδου (1900 – 1600 π.Χ.) δείχνει βαθμιαία αύξηση πληθυσμού και δημιουργία ηγεμονικής δύναμης. «Τέλη του 17ου αιώνα π.Χ., η δύναμη αυτή θα αναλάβει την εξουσία και τον έλεγχο όλης της περιοχής, αφήνοντας σε δεύτερη μοίρα το Αργος, το σημαντικότερο κέντρο της Αργολίδας κατά τη μεσοελλαδική εποχή» σύμφωνα με τη δρα Παπαδημητρίου. Οι Μυκήνες μετατρέπονται σιγά σιγά σε τεράστιο κέντρο στον ελλαδικό χώρο.
Ριψοκίνδυνοι ταξιδιώτες

Χρυσή νεκρική προσωπίδα, γνωστή ως η μάσκα του Αγαμέμνονα.

«Ποιοι ήταν όμως αυτοί οι ρωμαλέοι ηγεμόνες;» αναρωτιέται στο βιβλίο. «Και πώς απέκτησαν τον υπέρογκο πλούτο που τους επέτρεψε να αποσύρουν από την κυκλοφορία και να πάρουν μαζί τους στο ταξίδι για τον άλλο κόσμο, ανάμεσα σε άλλα τιμαλφή, πάνω από 14 κιλά χρυσού με τη μορφή εκπληκτικών έργων τέχνης, πολλά από τα οποία κατασκευάστηκαν πιθανώς από Μινωίτες τεχνίτες σύμφωνα με βασιλικές παραγγελίες, για να εκφράσουν την ιδεολογία της ανερχόμενης νέαςτάξης; 

Η φυσιογνωμία τους, που διαφαίνεται μέσα από τα αρχαιολογικά ευρήματα, έχει πολεμικά χαρακτηριστικά, όπως μαρτυρεί ο λαμπρός οπλισμός που βρέθηκε στους τάφους τους.
Γνωρίζουμε όμως πως ήταν ριψοκίνδυνοι ταξιδιώτες, που αναζήτησαν ευγενή και πολύτιμα μέταλλα στην κεντρική και βόρεια Ευρώπη. Επίσης, για να προωθήσουν τα πλούσια αγαθά που προέρχονταν από τη γεωργία και την κτηνοτροφία, όπως το κρασί, το λάδι και ενδεχομένως τα υφαντά, συνδέθηκαν στενά με τους Μινωίτες.

Αυτοί πάλι γνώριζαν καλά τους θαλασσινούς δρόμους προς την Αίγυπτο και είναι πιθανό να τους οδήγησαν προς το ακμαίο Μέσο Βασίλειο. Ισως εκεί λοιπόν να πλούτισαν οι πρώιμοι Μυκηναίοι, θέτοντας τις πολεμικές τους αρετές στην υπηρεσία της ξενόφερτης στην Αίγυπτο δυναστείας των Υκσώς που κατέλαβε την εξουσία στα μέσα του 17ου αιώνα π.Χ. Και επειδή τίποτε στην ανθρώπινη Ιστορία δεν είναι τυχαίο ή ξαφνικό, θα πρέπει να δεχτούμε πως οι Μυκηναίοι απέκτησαν σιωπηλά αλλά συστηματικά στη διάρκεια των τριών αιώνων της Μέσης Χαλκοκρατίας τη δύναμη που αντανακλούν τα κτερίσματα των βασιλικών ταφικών περιβόλων. Εξασφάλισαν έτσι για τα γένη τους την πρωτεύουσα θέση, όχι μόνο στην Αργολίδα αλλά και σε ολόκληρη την Πελοπόννησο και έδωσαν το όνομά τους σε ολόκληρο τον σπουδαίο πολιτισμό της Υστερης Εποχής του Χαλκού».

Εγχρωμη αναπαράσταση του μεγάρου της ακρόπολης των Μυκηνών από τον Ε. Ολύμπιο. Γ. Ε. Μυλωνάς, «Πολύχρυσοι Μυκήναι».

Εχοντας εκτιμήσει τη σημασία της Κρήτης, με την ύφεση που παρουσιάζεται στο νησί, εγκαθιστούν μυκηναϊκή δυναστεία στην Κνωσό, ελέγχοντας στην ουσία ολόκληρη τη μεγαλόνησο, όπως και την ηπειρωτική χώρα. Στους Ανακτορικούς χρόνους (14ος – 13ος αι. π.Χ.) κατασκευάζονται στις Μυκήνες τα κυκλώπεια τείχη «με τη βοήθεια των γνώσεων των βασιλικών εταίρων από την αυτοκρατορία των Χετταίων» και ιδρύεται το μεγαλοπρεπές ανάκτορο με όλα του τα παραρτήματα.

Ο μύθος που παρουσιάζει ο Στράβων για τους προϊστορικούς Κύκλωπες τους θέλει να έρχονται από τη Λυκία, όπου και το βασίλειο των Χετταίων.
Μέσα στα τείχη ανεγείρεται ανάκτορο, με χώρους άσκησης εξουσίας, κατοίκησης, εργαστήρια, αποθήκες, και επίσης ένα θρησκευτικό κέντρο. «Η άρχουσα τάξη» αναφέρει η κ. Παπαδημητρίου, «εξακολουθεί να ενταφιάζεται με πλούσια κτερίσματα σε θαλαμωτούς ή εντυπωσιακούς μνημειώδεις θολωτούς τάφους».

Οι Μυκηναίοι έμποροι «κατακλύζουν με τα προϊόντα τους τις αγορές της Μεσογείου, ενώ οι ηγεμόνες εξακολουθούν να επιδεικνύονται μέσω αντικειμένων, ακραιφνούς μυκηναϊκού ύφους πλέον, από πολύτιμα ή εξωτικά υλικά, τα οποία αναδεικνύουν οι εξειδικευμένοι τεχνίτες των ανακτορικών εργαστηρίων». Η πλούσια παραγωγή απαιτεί οργάνωση, γραφειοκρατία και διαχειριστικό έλεγχο. Λογιστικά στοιχεία καταγράφονται σε πήλινες πινακίδες της πρώιμης ελληνικής Γραμμικής Β΄γραφής.


Γυναικεία κεφαλή από ασβεστοκονίαμα. Περιοχή θρησκευτικού κέντρου, 13ος αι. π.Χ.

Η ακμή αυτών των δύο αιώνων, η εξέχουσα θέση που κατείχαν οι ηγεμόνες των Μυκηνών στο σύνολο του μυκηναϊκού κόσμου, «θα προσωποποιηθεί στην ιστορική μνήμη με τον αρχιστράτηγο των Ελλήνων στον Τρωικό πόλεμο, τον μυθικό βασιλιά Αγαμέμνονα» υπογραμμίζει η συγγραφέας. «Ο μύθος, που κρύβει πάντοτε μια ιστορική αλήθεια, θα επιλέξει αυτόν τον ατρόμητο άνακτα για αρχηγό».
Γύρω στα τέλη του 13ου αιώνα και στις αρχές του επόμενου ξέσπασαν μεμονωμένες και όχι κατ” ανάγκη ταυτόχρονες πυρκαγιές, που ακολουθήθηκαν από επισκευές του ανακτόρου και των κτιρίων διοίκησης. Kατά τη διάρκεια του 12ου αι. π.X. οι περισσότερες εγκαταστάσεις, ανακτορικές και μη, εξακολούθησαν να λειτουργούν.
Oι αναταραχές όμως του 1200 π.X. στη Mικρά Aσία και στην Aνατολική Mεσόγειο και η καταστροφή των εμπορίων τους από επιδρομείς απέκοψαν τις επαφές των Mυκηναίων ανάκτων με τα κυριότερα κέντρα συναλλαγών τους. O 12ος και ο 11ος αι. π.X. είναι για τις Mυκήνες περίοδος οικονομικής συρρίκνωσης και πολιτικής παρακμής, χωρίς όμως γενικές ή, έστω, εκτεταμένες καταστροφές. H ακρόπολη δεν είχε βίαιο τέλος.

Χρυσά δισκάρια με έκτυπη διακόσμηση.

Στους αιώνες που θα ακολουθήσουν, οι Μυκήνες έχουν φθίνουσα πορεία και θα καταλήξουν, τον 7ο αιώνα π.Χ., προσάρτημα του Αργους. Οι Αργείοι τις καταλαμβάνουν το 468 π.Χ., καταστρέφουν καίρια τμήματα της οχύρωσης και εξανδραποδίζουν τους κατοίκους. Μέχρι τον 2ο αιώνα μ.Χ., οπότε τις επισκέπτεται ο Παυσανίας, είναι ορατά μονάχα μέρη της οχύρωσης και η Πύλη των Λεόντων.
Αυτό το μεγαλειώδες έμβλημα βασιλικής δύναμης και επιβολής θα είναι το αδιαμφισβήτητο τοπόσημο της ένδοξης πόλης που δεν υπήρχε πια, μέχρι τον 19ο αιώνα, οπότε ο Ερρίκος Σλήμαν θα ξεκινήσει τις ανασκαφές. Ακέφαλοι οι λέοντες και η πόλη λεηλατημένη από χέρια ντόπιων, κατακτητών, αλλά και περιηγητών, θα επιβεβαιώνουν το λατινικό απόφθεγμα: sic transit gloria mundi. Ετσι παρέρχεται η δόξα του κόσμου.

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΚΩΤΤΗ, ethnos.gr

Το εξώφυλλο του λευκώματος «Μυκήνες» της εφόρου αρχαιοτήτων Αργολίδας, Αλκηστης Παπαδημητρίου.

Το ειδαμε εδω
Εγγραφή σε: Αναρτήσεις (Atom)

Φόρμα επικοινωνίας

Όνομα

Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο *

Μήνυμα *

news365 © 2015. All Rights Reserved.
DEVELOPMENT by PC-WEB-MEDIA

MARI themes

Από το Blogger.